Eat, sleep, complain
Foto gemaakt in Palermo
Twee jaar geleden maakten André en ik een rondreis door Sicilië. Vier hotels. Ragusa, Agrigento, Palermo, Catania, straatjes vol scooters, balkonnetjes met wapperende was en oude mannen die eruitzien alsof ze al rokend geboren zijn. Kortom: Italië.
Vlak voordat we bij ons eerste hotel aankwamen, begon André de Google reviews voor te lezen. Een stel, laten we ze voor het gemak Gerda en Henk noemen, had exact dezelfde rondreis gemaakt een paar weken eerder dan wij. Ze plaatsten onafhankelijk van elkaar exact dezelfde reviews.
“Hotel staat in een achterbuurt,” las André hardop. “In de avond oogt het buiten het hek absoluut niet veilig.”
André keek uit het autoraam naar een normaal Siciliaans straatje met typische Italiaanse huizen in vijftig tinten beton met balkonnetjes en een oma die ergens boos vanaf een van die balkonnetjes naar beneden stond te schreeuwen.
Hij had voor zijn werk een tijd in Milaan gewoond en zei droog:
“Ja Gerda, zo zien buurten eruit hier.”
Ik ging stuk.
Vanaf dat moment reisden Gerda en Henk eigenlijk met ons mee door Sicilië. Niet fysiek gelukkig, maar via Google reviews. Iedere keer vlak voor aankomst bij een nieuw hotel lazen we hun ervaringen alsof we een soort live-commentaar bij onze vakantie hadden.
Volgens Gerda en Henk was werkelijk alles reden tot evaluatie. Niet beleven. Niet ervaren. Evalueren. Alsof ze undercover voor de Consumentenbond door Sicilië trokken.
“Personeel spreekt slecht Engels.”
“Activiteiten in de buurt: helemaal niets.”
“Drinken veel te duur.”
Dat laatste betekent in Italië meestal dat een glas wijn geen €2,50 kostte.
Ondertussen zaten André en ik in precies dezelfde buurten tussen Siciliaanse oma’s, brommers, balkonruzies en mensen die negronis drinken als nationale sport. Wij vonden het heerlijk. Gerda vond het een veiligheidsrisico.
Het fascinerende aan reviews is dat ze zelden iets zeggen over de plek zelf. Ze zeggen vooral iets over de persoon die ze schrijft.
Sommige mensen reizen om nieuwe culturen te ontdekken. Andere mensen reizen om bevestigd te krijgen dat hun eigen straat eigenlijk best netjes is.
Eat, sleep, complain and write a bad review.
Mijn absolute favoriet kwam bij het hotel in Palermo.
“Kamer ruim en schoon. Helaas met een slecht werkende airco. Het ontbijt is vreselijk slecht. Weinig keuze, op zondag was al het brood en beleg gewoon op. Het fruit assortiment bestaat uit onrijpe groene knalharde appels. DIT KAN ECHT NIET!!”
Ik heb dagenlang aan die appels gedacht.
Je zit op Sicilië.
Met uitzicht op eeuwenoude gebouwen, kleine steegjes, pasta’s waar je emotioneel van wordt en espresso waar een dood paard weer van opstaat.
Maar het verhaal dat mee teruggaat naar Nederland is:
de appels.
Niet de Etna.
Niet Palermo.
Niet de oude ruïnes.
Nee.
De rijpheid van het fruit.
Nog mooier werd het toen ik zag dat de hoteleigenaar een jaar later persoonlijk gekwetst reageerde.
“Anyone who has tried our breakfast knows what I’m talking about,” schreef hij zichtbaar beledigd terug. “You only need to look at the photos online to realize the vast choice we offer. Maybe you came when we were about to close the buffet, that’s the only explanation I can find.”
Ik hou van alles aan die reactie.
Die man heeft waarschijnlijk om zes uur ’s ochtends cannoli staan vullen, citroencake gebakken volgens een familierecept uit 1843 en espressoapparaten opgestart, om vervolgens online afgefakkeld te worden vanwege een appel die simpelweg niet klaar was voor haar.
“Maybe you came when we were about to close the buffet.”
De Siciliaanse versie van:
mevrouw, u was gewoon te laat voor de croissants.
Langzaam begonnen André en ik tijdens die vakantie van Gerda en Henk te houden. Hun reviews werden onze reisgids.
“Het lijkt hier gevaarlijk,” las ik voor.
“Dan wordt het vast gezellig,” zei André.
En eerlijk? Soms hadden ze ook gelijk. Ja, er was verkeersgeluid. Ja, niet iedereen sprak Engels. Ja, sommige buurten waren rommelig. Maar dat is juist het punt van reizen. Dat niet alles voelt als thuis met beter weer.
Ik denk dat veel mensen tegenwoordig een authentieke ervaring willen, zolang die authentieke ervaring wel voldoet aan Nederlandse veiligheidsnormen, openingstijden en ontbijtwensen.
Authentiek Italië, maar wel graag met goed rijpe Elstars.
Aan het einde van de reis kwamen Gerda en Henk ineens tot rust bij een hotel in Catania.
“Wat wil een mens nog meer?” schreef Gerda zowaar tevreden. “Een absolute aanrader.”
André en ik waren oprecht trots op haar. Alsof ze persoonlijke groei had doorgemaakt. Alsof Palermo haar had gevormd. Misschien waren de appels eindelijk rijp. Misschien zijzelf ook een beetje.
Sindsdien lees ik reviews heel anders.
“Twee sterren. Veel lawaai op straat.”
Dat heet buitenleven, Gerda.
“Kat aanwezig.”
Dat heet Zuid-Europa, Henk.
“Buurt oogde rommelig.”
Dat heet mensen die daar echt wonen.
En ergens in Palermo loopt waarschijnlijk nog steeds een hoteleigenaar rond die af en toe wakker schrikt van die ene review.
DIT KAN ECHT NIET!!



Ik hoop van harte dat Gerda en Henk nog een beetje tijd met jullie mee reizen.